Wonen zonder aardgas is op dit moment nog duurder dan wonen met aardgas. Dit komt voornamelijk doordat de verschillende alternatieven voor aardgas (nu nog) een stuk duurder zijn. Voor een deel kan dit worden opgelost doordat de alternatieven uiteindelijk goedkoper worden, naarmate ze vaker worden ingezet. Maar dat kan nog wel een hele poos duren. Ook is er nog veel onzeker over de financiering. Via deze pagina houden we je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en informeren we je over de kosten in jouw specifieke woonsituatie. 
 

Wat weten we al
wel & niet? 
 Jouw specifieke woonsituatie Aan de slag, samen of alleen?

Wanneer dan? Alles over het juiste moment  Ter vergelijking: de zorg, infrastructuur & water  Veelgestelde vragen

Wonen zonder aardgas, wat kost dat?

Hoe hoog de kosten zijn is afhankelijk van je type woning, de huidige manier van verwarmen, de mate van isolatie en ook op welke manier je in de toekomst je woning gaat verwarmen. Dan is er nog een verschil in de investeringskosten en de terugkerende kosten. De investeringskosten zijn de kosten die je maakt voor de aanpassingen in je woning naar een woning zonder aardgas. Je terugkerende kosten bestaan nu uit je gasrekening en het vastrecht. Deze komen te vervallen, maar daar komt een rekening voor je nieuwe warmtevoorziening voor in de plaats. Hoe hoog die is en waar die uit bestaat is afhankelijk van de manier waarop je woning verwarmt gaat worden. Bij de terugkerende kosten moet je ook de onderhoudskosten aan je verwarmingsinstallatie rekenen. Het kostenplaatje gaat de komende jaren ook nog beïnvloed worden door aanpassingen in de prijs voor aardgas en elektriciteit. De regering is dit jaar begonnen om de belasting op aardgas te verhogen en op elektriciteit juist te verlagen. Daar komt boven op dat de gasprijs is gestegen en dat daardoor de energierekening fors hoger is geworden.

Wat weten we al wel?
In het Klimaatakkoord staat in ieder geval dat iedereen moet kunnen meedoen en ‘woonlastenneutraliteit’ het uitgangspunt is. Woonlastenneutraliteit betekent dat de overgang naar wonen zonder aardgas je niet meer gaat kosten dan wat je nu maandelijks kwijt bent, bijvoorbeeld omdat je de verbouwing betaalt van het geld dat je overhoudt door een lagere energierekening. Daarnaast worden er verschillende nieuwe subsidies beschikbaar gesteld en komen er nieuwe financieringsmogelijkheden, zoals gebouwgebonden financiering voor huiseigenaren. 

Wat weten we nog niet?
Er is ook nog veel niet duidelijk, zoals hoe dit allemaal concreet in zijn werk zal gaan. Zoals h
oe gebouwgebonden financiering precies in de wet gepast gaat worden, de kosten van bepaalde innovatieve producten, zoals groene en blauwe waterstof en hoeveel de kosten van aanpassingen in je huis dalen als je het samen met de wijk doet. 

Jouw specifieke woonsituatie

De manier van financiering, hoe je de aanpassingen aan je woning gaat betalen, is daarnaast weer afhankelijk of je eigenaar bent van de woning of dat je huurt. Voor woningeigenaren wordt gebouwgebonden financiering als belangrijkste oplossing gezien, een lening die aan je woning is gekoppeld in plaats van aan je zelf, de bewoner. Huur je een woning, dan is de eigenaar verantwoordelijk voor de financiering van de aanpassingen. Veel gemeenten zijn hierover in gesprek met woningcorporaties. Bij particuliere huur ligt dit complexer en hangt het erg af van de betreffende verhuurder. Wat de kosten uiteindelijk gaan zijn en de manier van financiering hangt dus erg af van je woonsituatie.

Ik huur een woning (particulier)

De verhuurder van je woning is niet verplicht energiebesparende voorzieningen in je woning aan te brengen, maar je kan wel met een goed voorstel hiervoor komen. Mocht de verhuurder er niet mee instemmen dan kun je bepaalde energiebesparende voorzieningen via de rechter afdwingen, mits je bereid bent om de bijkomende huurverhoging te betalen. De verhuurder mag altijd de huur verhogen naar aanleiding van renovaties, aangezien er al ingestemd is met huurverhogingen bij het tekenen van het contract. Mocht je het wel eens zijn met de aan te brengen energiebesparende voorzieningen maar niet met de daaraan gekoppelde huurverhoging, dan kan dit via de huurcommissie beoordeeld en bemiddeld worden. 

Ik huur een woning (sociale huur)

Als huurder van een sociale huurwoning kun je niet zelf aan de slag gaan met grote verduurzamende aanpassingen aan je woning. De woningbouwcorporatie is hier namelijk verantwoordelijk voor. Wel kun je bij de woningcorporatie naar de opties voor energiebesparende maatregelen als zonnepanelen of isolatie vragen én zelf met een voorstel tot woningverbetering komen. Veel woningbouwcorporaties maken momenteel namelijk grote stappen op het gebied van de verduurzaming van hun woningen. In het Klimaatakkoord is ook afgesproken dat woningcorporaties als de startmotor van de energietransitie gaan werken. Zij zullen dat met name doen in wijken, waar ze de komende jaren toch al van plan zijn grootschalig onderhoud te doen.  

Als de woningbouwcorporatie grote duurzame verbeteringen wil aanbrengen aan woningen moet het hiervoor eerst toestemming krijgen van jou of, als je in een complex woont met meer dan 10 huurders, van 70% van de huurders. Als dit het geval is en als de renovatie comfort verhogend is, dan mag de corporatie ook meer huur vragen. De hoogte hiervan is afhankelijk van de hoeveelheid punten die het toevoegt aan de woning. Voor het opstellen of laten beoordelen van een redelijk voorstel kun je ondersteuning krijgen van !WOON (in Amsterdam) of de Woonbond (in de rest van Nederland).

Ik ben een woningeigenaar (koop)

Voor woningeigenaren worden subsidies en gebouwgebonden financiering als de belangrijkste oplossingen voor de kosten gezien. Dit laatste is een lening die aan je woning is gekoppeld in plaats van aan je zelf, de bewoner. Bij verkoop van de woning blijft deze lening bij je verkochte woning en gaat zo automatisch over op de nieuwe eigenaar van de woning. Als  je zelf niet over voldoende geld beschikt, kun je de  kosten voor de aanpassing in je woning om over te stappen op een woning zonder aardgas  met deze lening betalen. Op deze manier verdeel je de kosten gelijkmatig over een lange periode.

Tip: Nu al je huis verduurzamen? Maak gebruik van subsidies en een duurzaamheidslening. Meer informatie vind je ook op de website van Vereniging Eigen Huis. 

Naar de energiesubsidiewijzer Meer informatie over de duurzaamheidslening

 

Ik ben lid van een VvE

Woon je in een appartement? Dan ben je automatisch lid van de vereniging van eigenaars (VvE). Als lid van een VvE ben je niet alleen eigenaar van een appartement, maar ook mede-eigenaar van het complex. Samen met alle andere mede-eigenaars ben je verantwoordelijk voor het onderhoud van het gebouw. In Nederland horen 1,2 miljoen woningen tot een VvE. Als groep kunnen ze grote stappen maken naar een aardgasvrije omgeving. 

Tip: kijk ook eens op www.vvebelang.nl/energieloket

Aan de slag: samen of alleen?

Aan de slag met je buurt
Samenwerken met je buren heeft een paar grote voordelen, zowel op het gebied van de kosten als het regelwerk dat komt kijken bij wonen zonder aardgas. Een goede isolatie van je woning is een eerste stap richting aardgasvrij wonen. Als je met jouw buren een gezamenlijke isolatiemaatregel aankoopt, scheelt dit vaak in de kosten. Bovendien hoeven jullie niet allemaal hetzelfde uit te zoeken en kun je de taken verdelen.

De uitkomst van de plannen van jouw gemeente kunnen in jouw buurt inhouden dat er een collectieve warmteoplossing gaat komen, zoals een warmtenet. Vaak is dit voordeliger dan wanneer jij en je buren allemaal voor een eigen individuele oplossing gaan zoeken. Op het moment dat jij met je buurt al een georganiseerde groep vormt en weet waar het over gaat als de gemeente met oplossingen komt, vorm je een sterke eenheid. Samenwerken loont!

Bekijk hier het stappenplan

Individueel aan de slag
Wil je toch alvast (individueel) een start maken met het aardgasvrij maken van je woning? Bijvoorbeeld omdat je de eerste in jouw buurt bent? Je begint nooit te vroeg! Bekijk hier wat je nu al zelf kunt doen: 

wAT KAN IK zelf DOEN ALS HuurdeR?
wAT KAN IK zelf DOEN ALS woningeigenaaR?
wAT KAN IK zelf DOEN ALS lid van een VvE?


Op de website van Milieu Centraal en de besparingssite van de Rijksoverheid vind je een goed overzicht van alle kosten, de besparing en de verschillende maatregelen voor jouw specifieke situatie.

Wanneer dan?

De aanpassingen aan woningen, verzwaren van het elektriciteitsnet of het aanleggen van bv. een warmtenet brengen kosten met zich mee. Toch zijn er een aantal momenten waarbij werkzaamheden samenvallen waardoor de (maatschappelijke) kosten zo laag mogelijk gehouden worden. We zetten de 4 natuurlijke 'switchmomenten' voor je op een rij. 

1. Leeftijd van het gasnet

De netbeheerder heeft de onderhoudsplicht om de gasnetten na 40 jaar te vervangen. Daar waar de gasleidingen eerder toe zijn aan vervanging, bestaat de kans dat jouw buurt eerder van het gas af gaat. Wel is het raadzaam om eerst langs de gemeente te gaan, om te ondervinden of zij zelf al met het onderwerp bezig zijn.

Bekijk hier de ouderdom van de gasleidingen in jouw buurt

2. Werkzaamheden aan de riolering

Zijn er werkzaamheden aan de riolering? Maak gebruik van het feit dat de straat reeds open gelegd is. Zo kan worden voorkomen dat de straat of de wijk twee keer opengelegd moet worden. De hoogste kosten voor het aanleggen van bijvoorbeeld een warmtenet zitten in de graafwerkzaamheden. Deze kunnen dan (deels) bespaard blijven. De Vereniging voor Nederlandse Gemeente brengt voor iedere wijk in kaart wanneer de werkzaamheden gepland zijn.

3. Onderhoudsplannen aan huurhuizen

Woningbouwcorporaties hebben wijkgerichte onderhoudsplannen. Als er sprake is van een onderhoudsbehoefte binnen een bepaalde wijk of type woonhuis dan kan dat een goed moment zijn om na te denken over de alternatieven die het beste binnen deze wijk passen. Zeker bij isolatie als onderdeel van gepland onderhoud is het verstandig om te kijken naar de warmteplannen voor een wijk.

 

4. Onderhoudsplannen aan individuele huizen

Het overstappen naar een warmte-alternatief kan voor individuele huizen gefaseerd verlopen en kan samenvallen met bestaande onderhoudsplannen. Wanneer de keuken vernieuwd moet worden, kan bijvoorbeeld gekozen worden voor inductie om zo stapsgewijs van het aardgas af te gaan

Keuken verbouwen? Hier moet je op letten

Ter vergelijking: de zorg, infrastructuur & water

Van het gas af gaan kost Nederland waarschijnlijk zo’n 3 miljard per jaar. En dat klinkt natuurlijk als een heel hoog bedrag, maar met zijn allen betalen we veel meer van dat soort bedragen om ons zo comfortabel mogelijk te houden. We geven je ter vergelijking een paar voorbeelden: 

Veilig, schoon & voldoende water
Waterbeheerders zoals het Rijk, de waterschappen, gemeenten, provincies en drinkwaterbedrijven werken  met vele andere betrokkenen dagelijks er hard aan om onszelf te beschermen tegen overstromingen en voor schoon drinkwater. Hier betalen we jaarlijks zo'n 7 miljard euro voor. 

Zorg
Voor onze zorg, betalen we jaarlijks zo’n 100 miljard euro, dat is bijna z'n 6000 euro per persoon. Hieronder vallen alle kosten die via de overheid, verzekeraars en eigen betalingen worden uitgegeven. 

Veilige wegen & asfalt
Voor veilige wegen en meer asfalt betalen we jaarlijks zo’n 30 miljard euro. Je moet dan denken aan o.a. de kosten van Rijkswaterstaat over het onderhoud, beheer en aanleg van de wegen. 

Veelgestelde vragen

Heb ik dan geen gasrekening meer?

Als je wordt aangesloten op een warmtenet, of wanneer jouw huis all-electric wordt, dan ben je volledig onafhankelijk van aardgas. Je hebt dan ook geen gasrekening meer. Met een warmtenet krijg je wel een rekening voor de warmte. Deze rekening wordt berekend door de hoeveelheid warm water te meten die je huis binnenkomt. Hoe hoog deze rekening is, is afhankelijk van de aanbieder van het warmtenet. Er wordt nu op sommige plekken ook gekeken naar de mogelijkheden om een coöperatief warmtenet aan te leggen in beheer van een lokale bewonersgroep.

Woningen die overstappen op elektrische oplossingen zoals een warmtepomp of infraroodpanelen en inductie, hebben alleen een rekening voor elektriciteit. Als je zelf ook energie opwekt, bijvoorbeeld met zonnepanelen, is je stroomrekening vanzelfsprekend lager. Kies je voor een hybride warmtepomp als tussenoplossing, dan heb je nog wel een (lage) gasrekening voor de momenten waarop de gasgestookte ketel moet bijstoken. Woningen die verwarmd gaan worden met groen gas, krijgen natuurlijk nog wel een gasrekening.

Ik wil graag van het gas af. Maar het afsluiten van de gasaansluiting kost €600, hoe kan dat?

Het bedrag van €600 is gebaseerd op een tarief dat netbeheerders zelf betalen op basis van kostprijs. De prijs verschilt dan ook per netbeheerder, maar ligt wel altijd rond de €600. Het kost zo veel, omdat de gasleiding tot aan de straat moet worden uitgegraven, en dat graafwerk is duur. De reden dat je het zelf moet betalen, is omdat het onderhoud van het gasnet wordt betaald door alle mensen die aangesloten zijn. Volgens de netbeheerders is het niet eerlijk om de aangesloten mensen ook te laten betalen voor afsluitingen. Voordat besloten was dat we voor 2050 gaan stoppen met aardgas, was dat een redelijke overweging. Maar nu is de situatie veranderd en voelt het niet logisch dat vooruitstrevende bewoners die van het gas af willen dit bedrag moeten betalen. Het is echter nog onbekend of en hoe deze kosten aangepast gaan worden.

Wie gaat er betalen voor de aanpassingen in mijn huis?

Als je nu aan de slag gaat met je huis, betaal je zelf de kosten (los van de lopende subsidies). Dat is niet heel vreemd, want je móet nu nog niets. Een aantal maatregelen, zoals bijvoorbeeld spouwmuurisolatie, laten veel mensen nu al uitvoeren omdat het comfort en energiebesparing oplevert. Maar het is natuurlijk met name de vraag hoe je aanpassingen kunt betalen als het straks wel moet.

Uiteindelijk betalen we gezamenlijk alle kosten. Want ook subsidie is geld dat we samen betalen. Alleen maakt het heel veel uit op welke manier je die kosten spreidt over de tijd en over alle betrokken partijen. Oftewel: wanneer betaalt wie, welke kosten en hoe kun je dat zo slim doen, dat het voor iedereen behapbaar is? Hierbij is het belangrijk om het volgende te onthouden: de basis van wonen zonder aardgas is energiebesparing. Daardoor houden we geld over. En dat geld kunnen we gebruiken om maatregelen te financieren.

In het Klimaatakkoord staat genoemd dat het belangrijk is dat maatregelen inkomensneutraal uitgevoerd kunnen worden. Dat betekent dat het aanpassen van je huis, netto geen invloed heeft op je inkomen en je iedere maand hetzelfde over houdt. Maar hoe we dat precies kunnen doen, is nog een zoektocht. Want stel: je bespaart €100 per maand op je energierekening, en de aanpassingen in je huis kosten eenmalig €25.000, dan kost het je meer dan 20 jaar om dat terug te verdienen. Er zijn slimme financieringsconstructies nodig om te zorgen dat die €25.000 wordt voorgefinancierd en dat jij als bewoner van het huis, iedere maand alleen die €100 afbetaalt. En dan is het natuurlijk wel zaak, dat als je gaat verhuizen, de nieuwe bewoner verder betaalt en niet jij. Dit klinkt misschien logisch, maar wettelijk is het nog niet toegestaan. Daar wordt hard aan gewerkt onder de noemer ‘gebouwgebonden financiering’. 

Voor de wijken die in een vroeg stadium van het aardgas afgaan, is het in de meeste gevallen nodig dat er vanuit de overheid aanvullende financiering komt. Want degenen die eerder overstappen, kunnen nog niet meeprofiteren van ervaring, innovaties en kostenreducties die gepaard gaan met grote aantallen die later gaan volgen. In het Klimaatakkoord is afgesproken dat de overheid de komende jaren de extra kosten zal subsidiëren.

Nederland

Wat gebeurt er al in Nederland?

Veel gemeenten in Nederland zijn al gestart met wonen zonder aardgas. Op onze website kun je uitvinden of je gemeente al plannen heeft ten aanzien van wonen zonder aardgas. Ook vind je een overzicht van de plannen en voorbeeldprojecten op het gebied van wonen zonder aardgas, en zie je welke buurten (en bewoners) al aardgasvrij zijn. 

Doe de check!

Blijf op de hoogte

Wil je op de hoogte blijven van al het nieuws en tips over aardgasvrij wonen?
Schrijf je in voor de HIER verwarmt nieuwsbrief of bekijk ons nieuwsbriefarchief.

Schrijf je in

Partners

  • NUON
  • Ennatuurlijk
  • Pluimers
  • Tonzon
  • Eneco
  • Logo
  • HVC
  • Stichting DOEN